Good Company

Naar een moderne advocatuur

Verschillende ontwikkelingen zijn debet aan de reputatie erosie. Zo blijkt uit onderzoek dat 88 procent van de burgers advocaten geldbelust vindt. De legitimiteit van de advocatuur neemt verder af doordat de advocatuur tot nu toe geheel zelfregulerend is; regels worden door de Orde van Advocaten opgesteld en de Orde ziet toe op de handhaving daarvan. Zelfregulering wordt in de huidige samenleving echter als ondemocratisch beschouwt. Hiernaast wordt de vertrouwelijkheid in de cliëntrelatie gezien als een dekmantel voor wangedrag.

Gezien de afnemende ´license to oporate´ is het dan ook niet langer de vraag waarom Nederlandse advocatenkantoren hun kantoren meer maatschappelijk verantwoord zouden moeten runnen, maar hoe!

Hier komt bij dat de pogingen van het bedrijfsleven sinds medio jaren negentig van de vorige eeuw om meer maatschappelijk verantwoord te ondernemen, onder meer resulteert in veranderende eisen aan haar inkoop. Van leveranciers wordt steeds meer verwacht ten aanzien van zaken als diversiteit van werknemers, uitblinken op integriteit, het gevoerde CO2 reductiebeleid, het papierverbruik en andere aspecten van duurzame bedrijfsvoering. Dergelijke aspecten zullen meer en meer een rol spelen bij opdrachtgunning. Zo eisen in Angelsaksische landen grote klanten als Walmart en McDonalds bepaalde diversiteit binnen hun extern ingehuurde teams van hun juridische adviseurs. Aangezien Nederlandse kantoren internationaal goed vertegenwoordigd zijn, zullen zij hier op korte termijn mee te maken krijgen. Op langere termijn zullen soortgelijke ontwikkelingen ook naar Nederland overwaaien. Ook op andere gebieden dan diversiteit. 

Advocatenkantoren tonen hun maatschappelijke verantwoordelijkheid voornamelijk door zich pro bono in te zetten voor maatschappelijke organisaties. Dit zijn belangrijke niet te onderschatte maatschappelijke bijdragen van de advocatuur. Angelsaksische kantoren zetten de trend op dit gebied, ook in communicatie erover.

De Nederlandse Orde van Advocaten lijkt zich bewust van bovenstaande ontwikkelingen en pakt zaken (voor de buitenwereld) incidenteel op. Zo werd in april vorig jaar een debat georganiseerd waar ‘de prijs van de advocatuur voor de particulier’ centraal stond. Onder andere werd daar geopperd om een code voor de Nederlandse (commerciële) advocatuur te ontwikkelen, vergelijkbaar aan de Code Tabaksblatt. Actueler is de jaarlijkse conferentie van de Bar Issues Commission van de International Bar Association die onlangs (14 en 15 mei) in Amsterdam plaatsvond. Thema’s van discussie waren onafhankelijkheid en beroepsethiek.

Advocatenkantoren zouden over deze onderwerpen proactief, vaker en structureel de dialoog aan moeten gaan met belanghebbenden. Om extern uitleg te geven en wensen te inventariseren en intern om de Orde van Advocaten te moderniseren om tot een verantwoord maatschappelijk gedragen advocatuur te komen.

Naast het belang van ‘license to oporate’ en veranderende eisen van zakelijke opdrachtgevers dwingt ook het tekort aan nieuw talent werkgevers in alle sectoren tot meer maatschappelijk verantwoord ondernemen van een werkgever. Naast inhoud is hiervoor ook communicatie van essentieel belang.

Uiteraard is er onderscheid tussen verschillende kantoren in hun omgang met maatschappelijk verantwoord ondernemen. Gezien de huidige geslotenheid van en het gebrek aan transparantie in de advocatuur is het lastig gedegen uitspraken te doen over verschillende kantoren. Deze geringe externe communicatie is opvallend gezien de pogingen van andere zakelijke dienstverleners om hun maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen en door dit middel van jaarverslagen en dergelijke te tonen, zoals Deloitte en KPMG.

Desalniettemin zijn er in deze context inspirerende advocatenkantoren. Internationaal is Freshfields Bruckhaus Deringer een aansprekend en inspirerend voorbeeld. Zowel wat betreft haar omgang met issues van maatschappelijk verantwoord ondernemen als wat betreft haar communicatie daarover. In ons land heeft Kennedy van der Laan de reputatie vooruitstrevend te zijn in het nemen van haar maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Van onze contacten in de branche vernemen wij dat maatschappelijk verantwoord ondernemen bij de meeste grote kantoren inmiddels op de strategische agenda staat. Wij horen echter ook dat de vertaling van dit agendapunt naar strategische visie en concrete doelen en plan van aanpak niet altijd even gemakkelijk blijkt.

Good Company wil graag met u onderzoeken of en hoe zij voor u op dit gebied de juiste kennispartner kan zijn.
Indien u vragen heeft of meer informatie wenst, kunt u contact opnemen met Ruben Geradts, geradts@goodcompany.nl of bellen met 033-4892089.